Prawo

E-KONSUMENT

W dobie pandemii nasze życie konsumenta przeniosło się do sieci. Tam robimy zakupy i załatwiamy większość urzędowych spraw. Offline stracił, online zyskał.

Tomasz Strojek, Miejski i Powiatowy Rzecznik Konsumenta w Legnicy

To co wydawało się abstrakcją na początku 2020 r., gdy obserwowaliśmy kraje Azjatyckie, teraz jest rzeczywistością, w której znaleźliśmy się sami. Mowa o pandemii spowodowanej wirusem SARS-CoV-2. Teraz jest to nasza rzeczywistość, która wpłynęła również na zachowania konsumenckie oraz przedsiębiorców. Sprzedaż w dużej mierze przeniosła się do sieci. Polacy automatycznie przestawili się i poradzili sobie w tej sytuacji. Nastąpił rozkwit e-handlu, e-usług i usług firm kurierskich.

Konsument po nowemu

Na całym świecie, również w Polsce, wyłania się nowy rodzaj konsumenta, który ogranicza swoje wydatki, jest bardziej zaawansowany w korzystaniu z technologii cyfrowych i w bardziej przemyślany sposób podejmuje decyzje zakupowe. W nowej rzeczywistości konsumenci zwracają uwagę na łatwość zakupów i szukają firm oferujących rozsądne ceny.

Zmiana trendów konsumenckich jest najbardziej widoczna w przypadku branży handlowej. Wybuch pandemii oraz wprowadzone restrykcje wymusiły na konsumentach dokonywanie zakupów online. Wygoda, jaką zapewniają zakupy przez Internet, jest kluczowym czynnikiem zwiększającym wykorzystanie drogi elektronicznej. Konsumenci zwracają również uwagę na większe bezpieczeństwo takich zakupów. Nie bez znaczenia są również przywileje przy e-zakupach takie jak możliwość ustawowego odstąpienia od umowy w terminie 14 dni. Takiego przywileju konsument nie ma przy zakupach tradycyjnych.

Niebezpieczeństwo w sieci

Mimo że większość świetnie sobie radzi i może śmiało potwierdzić, że zakupy online są bezpieczne, to jednak zdarzają się konsumenci, którzy przez swoją nieostrożność w jakimś stopniu zostali oszukani lub narażeni są na dodatkowe koszty. Konsumenci często nie sprawdzają sklepu, od którego kupują, nie czytają regulaminów, a w przypadku gdy dochodzi do problemu okazuje się, że albo firma nie wskazała żadnych swoich danych adresowych i kontaktu, bądź też sprzedający posiada swoją siedzibę poza granicami kraju, a nawet Europy. Często konsumenci zachęceni tanią ceną zamawiają produkty drogie, jak np. telefony, które w gruncie rzeczy wysyłane są z Chin. Taki zakup często kończy się koniecznością poniesienia znacznych dodatkowych kosztów związanych z opłatami celnymi.

Niezmiennie jednak uważam, że zakupy online są bezpieczne i jest to już nasza teraźniejszość, jednak sprawdzajmy sklep, stronę i regulamin sprzedawcy lub usługodawcy. To na co zawsze zwracam uwagę w dobie zwiększonych zakupów online, to doręczanie towaru przez kuriera. Pamiętajmy, że sprzedawca w przypadku zakupu konsumenckiego odpowiada za towar do momentu jego wydania przez kuriera. Tak więc bardzo ważne jest sprawdzenie przesyłki przy kurierze i w razie potrzeby sporządzenie protokołu szkody. Jeśli nie uczynimy tego przy odbiorze, późniejsze reklamacje niestety zostaną rozpatrzone negatywnie.

Unijna ochrona Konsumenta

Naprzeciw oczekiwaniom konsumentów, ale i rzeczywistości, wyszła Unia Europejska, która przedstawiła w listopadzie 2020 roku program, którego celem jest wzmocnienie pozycji i ochrony unijnych konsumentów, zwłaszcza w obliczu transformacji cyfrowej i ekologicznej rynku. Po raz pierwszy też w swoich przepisach Unia zajęła się problemami konsumentów wywołanymi pandemią COVID-19, w tym na przykład wypłatami przez sektor turystyczny odszkodowań za odwołane podróże czy walką z oszustwami związanymi choćby z próbami sprzedaży w sieci fałszywych leków na koronawirusa.

Unia chce wzmocnić również skuteczność egzekwowania prawa i możliwość dochodzenia roszczeń przez konsumentów. Co prawda kompetencje te należą do krajów członkowskich, a w Polsce planowana jest w 2021 roku nowelizacja przepisów konsumenckich – wprowadzenie zmian, na które wszyscy czekają. Nowe przepisy nadadzą małym przedsiębiorcom status konsumenta oraz stworzą możliwość korzystania ze wszystkich dobrodziejstw przepisów konsumenckich.


fot. pixabay.com
„Nasze Czasopismo” nr 02/2021